plan burza i powstanie warszawskie

13.10.2023 Powstanie Warszawskie. 22 osoby, firmy, instytucje i organizacje, które promowały wiedzę o historii Polski oraz postawy współczesnego patriotyzmu, zostało wyróżnionych Nagrodą BohaterONy 2023 im. Powstańców Warszawskich. Nagrodę Specjalną – Złotego BohaterON-a – odebrał prof. Krzysztof Szwagrzyk, historyk Powstanie Warszawskie rozpoczęło się 1 sierpnia 1944 roku o godz. 17.00 tzw. godz. „W” i trwało do 3 października 1944 r. Było to zbrojne wystąpienie przeciwko okupującym Warszawę wojskom niemieckim, zorganizowane przez Armię Krajową w ramach akcji „Burza” . Ucz się z Quizlet i zapamiętaj fiszki zawierające takie pojęcia, jak Akcja Burza, Organizacja ,,Niepodległość", 27 Wołyńska Dywizja Piechoty AK itp. Wcześniej, jedyną nadzieją był plan gen. Sikorskiego (przedstawiony Rooseveltowi w 1942r.) uderzenia przez Bałkany, Polska mogłaby mieć ciagle jeszcze szanse na niepodległość. Jak szybko zmieniała się sytuacja militarna zamykając wczorajsze i otwierając nowe polityczne opcje? - po zbliżeniu się wojsk radzieckich upadła koncepcja powstania powszechnego - kierownictwo AK - plan „Burza", włączenie się AK do walki z wycofującymi się Niemcami i wyzwalanie obszarów znajdujących się w granicach Polski, ujawnienie tam struktur Polskiego Państwa Podziemnego, ZSRR po propozycji współpracy miało uznać polską władzę emigracyjną - Wołyń, początek 1944 nomor yang anda tuju sedang tidak aktif. Konspekt zawiera treści hospitacji diagnozującej z wykorzystaniem metod aktywizujących. Umożliwia uczniom budowanie własnych wypowiedzi na temat przyczyn i skutków HOSPITACJI DIAGNOZUJĄCEJKlasa- III gimnazjumPrzedmiot – HistoriaNauczyciel – Anna WeitzCel główny hospitacji: Budowanie dłuższych form wypowiedzi, aktywność uczniów jako efekt dobrze zaplanowanej konstrukcji umiejętności:* umiejętność wyciągania wniosków* prezentacja własnego zdania* umiejętność wymiany poglądów Standardy wymagań realizowane podczas lekcji Standardy wymagań Zadania Umiejętności I-1 Czyta teksty kultury na poziomie dosłownym, przenośnym i symbolicznym,I-3 wyszukuje informacje zawarte w tekście źródłowym Analiza tekstu źródłowego – Plan Burza z listopada 1943 mapy ,zdjęć Uczeń wyszukuje informacje na podany temat II-1 Tworzy własny tekst –notatka encyklopedyczna Analiza tekstu źródłowego – Plan Burza z listopada 1943 r. Uczeń tworzy –notatkę encyklopedyczną –„Plan Burza” II-3 Tworzy teksty charakterze informacyjnym dostosowane do sytuacji komunikacyjnejII-6 Analizuje, porównuje, porządkuje i syntetyzuje informacje zawarte w tekstach kultury Metaplan –na podstawie podręcznika 189. Uczeń rozwiązuje metaplan- Dlaczego doszło do wybuchu powstania warszawskiego? II-1 Tworzy własny tekst – wywiad Na podstawie wiadomości z lekcji Wywiad z byłym powstańcemKonspekt lekcji historii w klasie III .Temat: Powstanie warszawskie ( 1VIII – 2X 1944).Cel główny: Pogłębianie i umacnianie postawy szczegółowe:- przedstawienie celów politycznych i militarnych planu „Burza”- zapoznanie uczniów z politycznymi i wojskowymi przyczynami wybuchu powstania warszawskiego- ukazanie bohaterstwa i patriotyzmu Polaków podczas wojny, budzenieszacunku dla postaw tamtego okresu- kształtowanie poczucia dumy narodowej i patriotyzmuUczeń:- tłumaczy pojęcia: plan „Burza”, godzina W- pamięta daty: 1VII1944 , 2X1944- określa charakter walk powstańczych- przedstawia politykę Stalina wobec AK, określa jej przyczyny i cele- omawia znaczenie powstania warszawskiego- posługuję się podręcznikiem , mapąMetody pracy:- pogadanka - praca pod kierunkiem- praca z tekstem źródłowym , mapą- metaplanŚrodki dydaktyczne:- mapa ścienna II Rzeczpospolita Polska- - J. Wend, Przez dla klasy III gimnazjum ,Wydawnictwo M. atlas historyczny –J. Tazbir, Od starożytności do współczesności, Warszawa 2001,s. tekst źródłowy- Fragment-„ Planu Burza z listopada 1943 r.”, PPH Warszawa 1968 nr LEKCJII Ogniwo – organizacyjno- porządkoweII Rekapitulacja wtórna- Kiedy doszło do zerwania stosunków polsko –rosyjskich?- Z jakim wydarzeniem jest to związane?- Jakie było stanowisko PKWN wobec rządu londyńskiego?III Nawiązanie do nowego tematuDzisiaj dowiemy się dlaczego doszło do wybuchu powstania w Powstanie warszawskie – (1VIII – 2 X 1944).IV Nowe treściW 1943 r. stało się oczywiste, że to Armia Czerwona pierwsza wkroczy na ziemie polskie, dlatego zrezygnowano z powszechnego powstania a stworzono –„Plan Burza”. Burza- uczniowie czytają tekst fragmentu „ Planu Burza z listopada 1943 roku.„ Cel i zadania „ Burzy”: Podkreślenia naszej woli bicia Niemców i to nawet w wypadku niekorzystnego dla nas stosunku sił, czyli wśród okoliczności nie zezwalających na podjęcie powstania powszechnego oraz samoobrona przed wyniszczeniem mas przez wycofujących się Niemców. (…)Wobec wkraczającej na ziemie nasze regularnej armii rosyjskiej wystąpić w roli gospodarza.(…) Miejscowy dowódca polski winien się zgłosić wraz z mającym się ujawnić przedstawicielem cywilnej władzy administracyjnej u dowódcy oddziałów sowieckich i stosować się do jego życzeń pamiętając:a) że odcięcie od naczelnych władz polskich ( rządu emigracyjnego ) jest tylko przejściowe i że one , a nie Rosjanie pozostają nadal w każdym wypadku właściwą władzą przełożoną i że charakter i zakres działania władzy sowieckiej winien być dla obywatela polskiego określony przez legalne władze Że wszystkie próby wcielenia oddziałów polskich do wojsk rosyjskich czy też oddziałów Berlinga są gwałtem i należy im stanowczo się przeciwstawić”- Kiedy ustalono plan-„Burza”?- Czego dotyczył plan?- Jak mieli się zachować przedstawiciele AK?- Jaką rolę mieli pełnić przedstawiciele Polski Podziemnej wobec Armii Czerwonej?- Kogo mieli reprezentować przed Rosjanami?Uczniowie wypełniają kartę pracy 1- ( tworzą notatkę encyklopedyczną do hasła„Plan Burza”)- Czy Rosjanie przestrzegali zasad ustalonych w planie?Nauczyciel omawia:* aresztowania działaczy polskiego podziemia, ignorowanie działań AK i RP, * wcielanie żołnierzy AK do armii Berlinga,* cele wojskowe zostały osiągnięte ( zdobycie kilku miejscowości), polityczne nie ( słabe protesty aliantów informowanych o postępowaniuRosjan wobec Polaków),* żołnierze AK stali się obok Niemców głównymi przeciwnikami wkraczających jednostek Armii Czerwonej* aktywność AK stała na przeszkodzie politycznych planów ZSRR,zgodnie z którymi władzę w przyszłej , powojennej Polsce przejąć mielikomuniściUczniowie rozwiązują metaplan (na podstawie treści z podręcznika 188-189) Dlaczego doszło do wybuchu powstania warszawskiego? powstania 1VIII 1944 W – 17 .00, komendant główny AK- Tadeusz Bór – Komorowski3. Układ sił w powstaniu ( analiza danych).- Kto brał udział w powstaniu?- Jak można było poznać powstańca? ( analiza zdjęć) powstania ( analiza mapy).- Jakie dzielnice opanowali powstańcy w pierwszych dniach walk?- Gdzie najdłużej toczyły się działania wojenne?- Kiedy i gdzie nastąpiła kapitulacja?5. Pomoc dla powstania .( omawia nauczyciel).Z Włoch 196 samolotów- dotarło 42 zrzuty z 25, strącono 39ZSRR wyraził zgodę na lądowanie 10 IX- 18IX powstania i jego Dlaczego powstanie upadło?- Kto był silniejszy?-Czy była pomoc z zewnątrz?a) przyczyny upadku* przewaga Niemców* słabe uzbrojenie powstańców* brak konkretnej pomocy z zewnątrz* negatywna postawa Stalinab) skutki powstania* śmierć wielu ludzi ( żołnierzy, cywilów)* zginął kwiat patriotycznej młodzieży i inteligencji* Niemcy dokonali zniszczenia stolicy – centrum wielowiekowej kultury kraju* Stalin przekonał się, że Polacy nie dadzą się tak łatwo zbolszewizować* Powstanie uchroniło Polskę od kadłubowej republikiV Praca domowa (jeśli zostanie czas – można razem z uczniami przygotować przykładowe pytania)– Jesteś dziennikarzem , przeprowadź wywiad z uczestnikiem powstania :Notatki i metaplanuPlan Burza został opracowany 20 XI 1943 roku. Dotyczył zachowania się Armii Krajowej wobec wkraczających wojsk rosyjskich. Przedstawiciele Polski Podziemnej , podległej rządowi w Londynie, mieli się ujawnić i pełnić rolę gospodarzy na wyzwolonych terenach Polski. Zakładano wspólną współpracę AK z ACZ czasie walk z Czy udało się zrealizować plan „Burza”?* Jak postępowali Rosjanie wobec AK-owców?* Czego obawiano się w stolicy?* Czego chciały władze Polski Podziemnej?* Co i kto pojawił się na przedmieściach Pragi 31 VII 1944r.?* Jakie było podejście Stalina do sprawy polskiej?* Czego chcieli Polacy? Dlaczego doszło do wybuchu powstania warszawskiego? Jak było? Jak być powinno? * nie udało się zrealizować planu „Burza” * Plan „ Burza” realizowany według swoich założeń * Akowcy na wschodzie byli aresztowani przez ZSRR * Współpraca AK z ACZ podczas walk na wschodzie z Niemcami * obawiano się , że pod wpływem agitacji sowieckiej ludność Warszawy sama chwyci za broń * Władze ZSRR uznają rząd w Londynie * władze Polski Podziemnej chciały same wyzwolić stolicę i powitać Armię Czerwoną jako gospodarze * czołgi radziecki na przedmieściach Warszawy - Pragi Dlaczego nie było tak jak być powinno? Stalin miał swoje plany , wobec Polski. Jego działania na wschodzie ujawniły główny cel- podporządkowanie Polski Wnioski Doszło do wybuchu powstania , ponieważ Polacy chcieli być wolni i niezależni. Powstanie miało nas uratować przed reżimem sowieckim Opracowała :Anna Weitz 1) Kiedy wybuchło powstanie warszawskie? a) 1 września 1939 r. b) 3 października 1944 r. c) 1 sierpnia 1944 r. 2) Kryptonim godziny wybuchu powstania : a) godzina "P" b) godzina "V" c) godzina"W" 3) Obrazek przedstawia : a) plakat propagandowy b) Znak Polski Walczącej c) kotwica na tle flagi Polski związana z dostępem do morza 4) Powstanie warszawskie trwało : a) 10 dni b) 36 dni c) 63 dni 5) Akcja w ramach, której planowano wybuch powstania a) Akcja "Burza" b) Akcja pod Arsenałem c) Akcja Pod Warszawą 6) Dowódca powstania warszawskiego : a) Stefan Starzyński b) Antoni Chruściel c) Edward Gierek 7) Rozkaz o wybuchu powstania w Warszawie wydał ... a) Tadeusz Komorowski b) Jan S. Jankowski c) Leopold Okulicki 8) Które dzielnice broniły się najdłużej ? a) Śródmieście i Żaliborz b) Wola i Ochota c) Praga i Mokotów 9) Kim byli "gołębiarze"? a) niemieccy strzelcy, strzelający do powstańców z dachów, ukrywający się za gołębniakami b) osoby używające gołębiej poczty c) osoby zainteresowane i zafascynowane gołębiami 10) Po powstaniu warszawskim Niemcy skierowali mieszkańców do ... a) obozu koncentracyjnego Auschwitz. b) obozu przejściowego w Pruszkowie, po czym wywieźli ich do obozów koncentracyjnych. c) obozu koncentracyjnego Stutthof. 11) "Błyskawica" to : a) radiostacja powstańcza b) nazwa niemieckich wyrzutni pocisków c) zbudowany przez powstańców wóz pancerny 12) Najbardziej krwawa bitwa to a) bitwa o Żaliborz b) bitwa o Mokotów c) bitwa o Stare Miasto 13) Czym był "rozkaz numer 1"? a) Natychmiastowe wycofanie się Niemców b) Niemcy związywali drutem kolczastym grupy kobiet i prowadzili je jako tarcze przed oddziałami piechoty lub czołgami c) Rozkaz wydany przez Hitlera na początku Powstania, aby zrównać z ziemią Warszawę i zabić wszystkich jej mieszkańców 14) Celem powstania warszawskiego było : a) niepodległość Królestwa Polskiego b) oczyszczenie Warszawy z niemieckiego okupanta 15) Ostatecznie zwycięstwo odniosła : a) III Rzesza b) Polska c) powstańcy Ranking Ta tablica wyników jest obecnie prywatna. Kliknij przycisk Udostępnij, aby ją upublicznić. Ta tablica wyników została wyłączona przez właściciela zasobu. Ta tablica wyników została wyłączona, ponieważ Twoje opcje różnią się od opcji właściciela zasobu. Wymagane logowanie Opcje Zmień szablon Materiały interaktywne Więcej formatów pojawi się w czasie gry w ćwiczenie. POWSTANIE WARSZAWSKIE Plan „Burza” Akcja „Burza” – akcja wojskowa zorganizowana i podjęta przez oddziały zbrojne Armii Krajowej przeciw wojskom niemieckim, w końcowej fazie okupacji niemieckiej, bezpośrednio przed wkroczeniem wojsk radzieckich, prowadzona na terenach II Rzeczypospolitej tzn. w granicach sprzed 1939. Ze względu na szybkie postępy Armii Czerwonej w pobliżu granicy polsko-radzieckiej z 1943 stało się jasne, iż wyzwolenie Polski nie nastąpi z zachodu, lecz ze wschodu. Największy front miał się przetaczać przez Polskę, zapełniając wojskami wsie i WARSZAWSKIEPlan „Burza”Akcja „Burza” – akcja wojskowa zorganizowana i podjęta przez oddziały zbrojne Armii Krajowej przeciw wojskom niemieckim, w końcowej fazie okupacji niemieckiej, bezpośrednio przed wkroczeniem wojsk radzieckich, prowadzona na terenach II Rzeczypospolitej tzn. w granicach sprzed 1939. Ze względu na szybkie postępy Armii Czerwonej w pobliżu granicy polsko-radzieckiej z 1943 stało się jasne, iż wyzwolenie Polski nie nastąpi z zachodu, lecz ze wschodu. Największy front miał się przetaczać przez Polskę, zapełniając wojskami wsie i miasta. Głównym celem rządu RP i Armii Krajowej było przygotowanie powszechnego powstania przeciw Niemcom w momencie załamania się ich potęgi. W ostatniej dekadzie października 1943 obradował w Londynie rząd emigracyjny z gen. Sosnkowskim. W listopadzie ostatecznie opracowano akcję pod kryptonimem „Burza”, która zakładała: • wzmożoną częstotliwość akcji sabotażowych i dywersyjnych przeciw Niemcom wycofującym się z Polski, ze szczególnym nasileniem akcji przeciwko komunikacji; ujawnienie się wobec wkraczających wojsk i władz radzieckich dowódców i oddziałów AK oraz ujawnienie organów administracji delegatury rządu. Założenia „Burzy” precyzował rozkaz Dowódcy Armii Krajowej z 20 listopada 1943. Przedstawiając ten dokument Naczelnemu Wodzowi Komendant Sił Zbrojnych w Kraju gen. „Bór” pisał:„(…) nakazałem ujawnienie się wobec wkraczających Rosjan dowódcom i oddziałom, które wezmą udział w zwalczaniu uchodzących Niemców. Zadaniem ich w tym momencie będzie dokumentować swym wystąpieniem istnienie Rzeczypospolitej. W tym punkcie rozkaz mój jest niezgodny z Instrukcją Rządu. Nie widzę jednak możliwości wytworzenia na ziemiach polskich pustki przez brak wystąpienia wobec Rosjan czynnika wojskowego reprezentującego Rzeczpospolitą i jej legalne władze. Wszystkie nasze akcje w przeciwnym razie przypisywane byłyby czynnikom stojącym na usługach Sowietów. Pogląd mój podziela Delegat Rządu i Krajowa Reprezentacja Polityczna.”„Burza” odrzucała wszelkie porozumienie z dowództwem radzieckim, ze względu na zerwane w 1943 stosunki dyplomatyczne między Rządem Polskim na Uchodźstwie a ZSRR, akcja miała być prowadzona niezależnie od Armii Czerwonej, miała być demonstracją siły wobec Związku Radzieckiego. Po wymianie depesz z krajem 2 lutego 1944 rząd RP w Londynie uchwalił mimo wszystko traktowanie Armii Czerwonej jak sprzymierzeńca i unikanie z nią starć. Początkowo wyłączono z akcji duże miasta w celu oszczędzenia ich mieszkańców i zabudowy. Armia Krajowa chciała zachować odrębność od armii Berlinga. Zamierzano stworzyć nową konspirację na wypadek represji radzieckich. Jednak od lipca 1944 dowódca AK gen. Tadeusz Bór-Komorowski rozkazał żołnierzom AK zajmowanie również dużych miast. Celem tej akcji miało być uświadomienie władzom radzieckim, że na wyzwolonych z okupacji niemieckiej terenach polskich w granicach z 1939 gospodarzami są Polacy. Akcja „Burza” trwała od 4 stycznia 1944, kiedy wojska radzieckie przekroczyły na Wołyniu granicę polsko-radziecką z 1939, do 1945. Dnia 3 lutego 1944 delegat rządu (Stronnictwo Pracy - Jan Stanisław Jankowski) powołał Krajową Radę Ministrów. Podziemny aparat władzy państwowej stanowił legalną kontynuację władz niepodległej Polski, przygotowywał się do objęcia rządów w momencie załamania się okupacji niemieckiej. W lutym 1944 doszło na Wołyniu do pierwszego zetknięcia się AK i Armii Czerwonej. Doszło do spotkania dowództwa 27 Dywizji Piechoty z oficerami NKWD (Ludowy Komisariat Spraw Wewnętrznych ZSRR), którzy zażądali wcielenia dywizji do armii Berlinga. Część dywizji przebiła się na zachodni brzeg Bugu, pozostałą część wcielono do armii Berlinga a oficerów wywieziono w głąb Rosji. Obszar lwowski AK rozpoczął akcję „Burza” w marcu 1944, odtworzywszy 5 Dywizję Piechoty oraz 14 pułk ułanów pod dowództwem płk Filipkowskiego. Gdy ruszyła ofensywa radziecka, siły AK zajęły 27 lipca Lwów (operacja „Ostra Brama”). Płk Filipkowski i delegat cywilny ujawnili się dowódcom radzieckim, którzy zażądali złożenia broni. NKWD aresztowało całą delegację oficerów AK i delegata rządu udających się do gen Roli-Żymierskiego. Podobnie było w okręgu lubelskim AK, gdzie część żołnierzy wcielono do armii a oficerów wysłano na wschód. W okręgu białostockim dowódca nie ujawnił się bojąc się aresztowania. W związku z tym AK przeszło z powrotem do konspiracji. Na terenie okręgu warszawskiego AK atakowało tyły armii niemieckiej, zajmując Siedlce i Węgrów. Dowódców i delegata aresztowała wkrótce NKWD. Cele wojskowe akcji „Burza” zostały osiągnięte. Inaczej wyglądały efekty polityczne. Z początku dowództwo radzieckie podejmowało współpracę, a nawet podkreślało sukcesy AK nie wysuwając przy tym żadnych żądań politycznych. Później jednak do akcji wkroczyło NKWD, stawiając AK przed alternatywą: albo armia Berlinga albo zesłanie na wschód. Do końca maja w obozach i więzieniach znalazło się 50 tys. żołnierzy i oficerów AK. Przesiadając wrogi stosunek Kremla do AK i niezależnych władz cywilnych, dowództwo podziemia przygotowało kadry wojskowo-polityczne organizacji „Nie” o charakterze kadrowym. Na jej szkielecie chciano w odpowiednim momencie odtworzyć armię z konspiracyjnego zaciągu. Na czele „Nie” stanął Fieldorf. Pełna poświecenia walka Polaków i los zgotowany im przez NKWD nie wzruszały zachodnich przywódców, którzy już w listopadzie 1943 roku w Teheranie wspólnie ze Stalinem zdecydowali o przebiegu polskiej granicy wschodniej, czyli praktycznie wyznaczyli Polsce miejsce w radzieckiej strefie wpływów. Polakom, którzy nic nie wiedzieli o decyzjach podjętych przez „wielka trójkę”, wydawało się im, że mają jeszcze wpływ na swój los. Wydawało się, że maja w ręku jeszcze jeden atut: operacji w skrócie:1944Akcja Burza na Wołyniu - 15 stycznia - 21 kwietnia - 21 majaAkcja Burza na Podolu - 7 marca - kwiecieńAkcja Burza w okręgu wileńskim i nowogródzkim - 1 lipca - 13 lipcaAkcja Burza w Wilnie (Operacja Ostra Brama) - 7 lipca - 13 lipcaAkcja Burza w okręgu białostockim - 14 lipca - 20 sierpniaAkcja Burza w okręgu poleskim - 15 lipca - 30 lipcaAkcja Burza w podokręgach tarnopolskim, stanisławowskim i lwowskim - 16 lipca - 26 lipcaAkcja Burza we Lwowie - 22 lipca - 27 lipcaAkcja Burza w okręgu lubelskim - 20 lipca - 29 lipcaAkcja Burza w okręgu krakowskim - 23 lipca - 30 sierpniaAkcja Burza w obszarze warszawskim - 26 lipca - 2 październikaPowstanie warszawskie - 1 sierpnia - 2 październikaAkcja Burza w okręgu kielecko-radomskim - 1 sierpnia - 6 październikaAkcja Burza w okręgu łódzkim - 14 sierpnia - 26 listopadaAkcja Burza w okręgu krakowskim - 21 września - 21 listopada1945W styczniu 1945 działania zbrojne w ramach Akcji „Burza” prowadzone były przez okręgi: krakowski, śląski, kielecki i poznański. Pewne elementy działań przeprowadzono także na Mazowszu oraz w okręgu Powstania WarszawskiegoØ Pod koniec lipca 1944 front wschodni zaczął zbliżać się do Warszawy. Ø Komenda Główna AK nie chciała aby Rosjanie wyzwolili Warszawę, gdyż pozwoliłoby to rościć ZSRR niejakie prawa do tej ziemi. Jednocześnie podjęcie walki mogło umożliwić wyjaśnienie sytuacji politycznej. Gdyby Polacy objęli władze w stolicy przed wkroczeniem Armii Czerwonej, Rosjanie musieliby albo zaakceptować ją, albo „złamać polskie rządy siłą, na oczach świata”. Dowództwo AK nie miało pełnej świadomości, że przyszłe losy Polski zostały przesądzone w trakcie konferencji teherańskiej, gdzie alianci zdecydowali bez udziału rządu polskiego na emigracji, że po wyzwoleniu spod okupacji hitlerowskiej, ziemie polskie dostaną się w sferę wpływów Rosji Sowieckiej rządzonej przez Stalina. Ø Polacy chcieli witać Armię Czerwoną jako ci ,którzy sami potrafili zrzucić z siebie jarzmo niemieckie. Ø Zbrojne wystąpienie miało skrócić czas walki o miasto. Ø Polacy mieli dość pięcioletniej okupacji i nie chcieli już dłużej czekać, chcieli odpłacić Niemcom za bombardowanie we wrześniu 1939 roku, za 5 lat okupacji, za łapanki, uliczne egzekucje i upokorzenia. Ø 20 lipca miał miejsce w Wilczym Szańcu zamach na Hitlera Ø Młodzież paliła się do walki. Ø Termin rozpoczęcia powstania był kilkakrotnie przekładany, co spowodowało mnożenie się pojedynczych walk, co było niebezpieczne dla ludności cywilnej. Ø Wśród Niemców panował ogólny popłoch i dezorganizacja. Ø Niemcy nakazali wstawić się ok. 100 tys. młodych mężczyzn do kopania okopów. Ø Alianci obiecywali uwzględnienie AK w dostawach broni dla Rosjan. Ø 21 lipca na zebraniu „trzech generałów” Komorowskiego, Pełczyńskiego i Okulickiego został przyjęty, po uprzednim włączeniu Warszawy do planu „Burza”, wniosek o jej opanowaniu przed wkroczeniem sił rosyjskich. Ø 21 lipca w Moskwie, pod patronatem Józefa Stalina, powstał Polski Komitet Wyzwolenia Narodowego, który następnego dnia określił swój program polityczno-społeczny, jednocześnie zmieniający granice Polski. 26 lipca Stalin zawarł z PKWN umowę na mocy, której uznawał PKWN za „jedyną legalną tymczasową władzę wykonawczą w Polsce”. Ø Komenda Główna AK wahała się przed podjęciem decyzji, jednak przeważyła wiadomość iż Rosjanie zajęli podwarszawskie miejscowości: Radości, Miłosnej, Okuniewa, Wołomina i Radzymina. Ø „Bór” Komorowski po krótkiej naradzie z gen. Okulickim i płk. Chruścielem podjął decyzję o rozpoczęciu powstania. 1 sierpnia do „Bora” doszły wiadomości o tym, że Niemcy zgromadzili w Warszawie duże siły i rozpoczęli przeciwuderzenie. Ø Polska znalazła się w radzieckiej strefie wpływów i nie mogła liczyć na pomoc aliantów. Jankowski i Bór-Komorowski sądzili jednak, że silne, stanowcze i bezkompromisowe podejście do Rosjan będzie dla Polski korzystne. Uważali, że wystąpienie w roli przywódców i gospodarzy powstańczej Warszawy zmusi Stalina do traktowania ich jako równych sobie, suwerennych i prawowitych reprezentantów odradzającej się Polski. Ø Anglicy zbyt późno zawiadomili o niewykonywaniu zrzutów dla Warszawy, na odwołanie rozkazu było już za późno. Powstanie rozpoczęło i najważniejsze momenty Powstania WarszawskiegoPowstanie Warszawskie (było ono częścią planu „Burza”), rozpoczęło się 1 sierpnia 1944 roku o godzinie 17:00 (godzina „W” – „Wystąpienie”). Decyzja o wybuchu powstania leżała przede wszystkim w rękach Komendanta Głównego Armii Krajowej generała Tadeusza Bora-Komorowskiego, szefa Sztabu Komendy Głównej Armii Krajowej generała Tadeusza Pełczyńskiego i zastępcy Szefa Sztabu generała Leopolda Okulickiego. Dowódcą powstania mianowano pułkownika Antoniego Chruściela, ps. „Monter”. Warszawa została podzielona na siedem obwodów: Śródmieście, Mokotów, Żoliborz, Wola, Ochota, Praga, i obwód “Obroża” - mający w swym zasięgu powiat warszawski, oraz samodzielny rejon “Okęcie”. W pierwszych walkach powstania wzięło udział ok. 23 tys. żołnierzy. Armia Krajowa dysponowała w Warszawie ok. 50 tys. ludzi, z czego jedynie ok. 10% było uzbrojonych niemal wyłącznie w broń krótką. Trudności w dotarciu do zakonspirowanych magazynów broni spowodowały, że w momencie wybuchu Powstania żołnierze dysponowali zaledwie 40% i tak skromnych zasobów broni i amunicji. Wg udokumentowanych źródeł polscy żołnierze mieli do dyspozycji: 1000 karabinów zwykłych 300 pistoletów maszynowych 60 ręcznych karabinów maszynowych 7 ciężkich karabinów maszynowych 35 karabinów przeciwpancernych i Piatów pistoletów zwykłych granatów Zapasy amunicji oceniano na 2 – 3 dni walki. Oznaczało to w praktyce, że uzbrojony był co 10 powstaniec. Pozostali mogli liczyć na broń zdobyczną lub przejętą po poległych kolegach. Do żołnierzy Armii Krajowej dołączyły jednostki innych formacji Narodowych Sił Zbrojnych (800 żołnierzy) i Armii Ludowej (500 żołnierzy). Czynny udział w powstaniu wzięła ludność cywilna miasta. Niemcy dysponowali w Warszawie garnizonem liczącym ok. 20 tys. Żołnierzy i policjantów. Od 4 sierpnia do niemieckiego garnizonu napływały posiłki, z których sformowano korpus liczący ok. 25 tys. żołnierzy. W sumie w tłumieniu powstania wzięło udział ok. 50 tys. żołnierzy niemieckich. Dowódcą obrony został generał Reiner Stahel. Siły niemieckie były bardzo dobrze uzbrojone w broń ciężką i maszynową. Dysponowały czołgami i samochodami pancernymi. Warszawa stanowiła dla Niemców niezwykle ważny punkt frontu wschodniego. Przez miasto przechodziły główne szlaki komunikacyjne zaopatrujące ten front. Zdobycie mostów warszawskich mogło zadecydować o szansach późniejszego przerzutu dużych jednostek radzieckich z prawego brzegu Wisły na lewy. Adolf Hitler nakazał natychmiastowe stłumienie powstania i całkowite zniszczenie Warszawy. Zgodnie z tym rozkazem od 4 sierpnia Heinrich Himmler kierował do miasta nowe oddziały. Były to oddziały SS i policji. Siły te dysponowały lotnictwem, czołgami i artylerią, także rakietową. Celem pierwszego natarcia w Powstaniu Warszawskim było zdobycie kluczowych punktów w mieście i utrzymanie ich do spodziewanego wejścia do miasta Armii Czerwonej, lecz z powodu braku odpowiedniego uzbrojenia i wyposażenia, jak i w wyniku ogólnego chaosu, cel ten powiódł się tylko częściowo gdyż nie zdołano opanować mostów na Wiśle jak i innych strategicznych miejsc. Jednak 5 sierpnia Niemcy przystąpiły do kontrataku, posuwając się na przód wykorzystując schwytaną ludność cywilną jako „żywą osłonę” dla czołgów. Ponadto oddziały hitlerowskie dokonały bestialskich mordów na ludności cywilnej. Kolejno, jedno po drugim padały oddziały powstańcze. Walka podjęta w kilku dzielnicach równocześnie przyniosła różne rezultaty. W prawobrzeżnej, wschodniej dzielnicy Pradze trwała zaledwie 3 dni. Miażdżąca przewaga Niemców spowodowała, że Powstańcy na Pradze po przejściowych miejscowych sukcesach przeszli z powrotem do podziemia, część z nich podjęła próbę sforsowania Wisły i wzmocnienia oddziałów powstańczych walczących na lewym brzegu Wisły. Od pierwszych dni sierpnia bardzo ciężkie walki toczyły się w zachodniej dzielnicy Wola. Oddziały niemieckie wzmocnione czołgami spychały powstańców w kierunku Śródmieścia i Starego Miasta. Równocześnie hitlerowcy rozpoczęli bezprecedensową rzeź ludności cywilnej. W ciągu kilku dni żołnierze niemieccy wspomagani przez renegatów rosyjskich i azjatyckich wymordowali około cywili, mężczyzn, kobiet i dzieci. 11 sierpnia 1944 Wola padła. W sąsiadującej z Wolą dzielnicy Ochota walki toczyły się w wydzielonych punktach oporu. O wiele gorzej uzbrojeni powstańcy przez prawie 2 tygodnie dawali odpór nacierającym oddziałom niemieckim. 11 sierpnia padła również Ochota. Walki te dały czas powstańcom z innych dzielnic na staranne przygotowanie obrony. Ciężar walki przesuwał się w kierunku wschodnim. Po likwidacji oporu na Woli i Ochocie i zdobyciu arterii komunikacyjnej do przeprawy mostowej na Wiśle Niemcy odcięli od Śródmieścia Stare Miasto. Od 12 sierpnia 1944 r. rozpoczęły się bardzo ciężkie walki o utrzymanie tej dzielnicy. Walczyły tu doborowe bataliony, które w boju przeszły z Woli oraz oddziały staromiejskie. Podejmowane były próby przyjścia z odsieczą Staremu Miastu od północy z Żoliborza oraz połączenia się ze Śródmieściem od południa. Niestety nie przyniosły one rezultatu. 2 września przetrzebione oddziały staromiejskie przeszły kanałami do Śródmieścia i na Żoliborz. Do Śródmieścia przedostało się około uzbrojonych i około nieuzbrojonych powstańców i służb. Na Żoliborz ewakuowało się około 800 osób. W całkowicie zniszczonej dzielnicy pozostała pewna ilość rannych z towarzyszącym im personelem medycznym. Wielu z nich zostało po wkroczeniu na Stare Miasto Niemców zamordowanych i spalonych w powstańczych szpitalach. Po upadku Starego Miasta Niemcy rozpoczęli pacyfikację kolejnych dzielnic. Kolej przyszła na dzielnice położone przy Wiśle - Powiśle i Czerniaków. Były to działania przemyślane. W międzyczasie front rosyjski zbliżył się do linii Wisły. 13 września 1944 r. została zajęta przez Rosjan prawobrzeżna część Warszawy - Praga. Niemcy wysadzili mosty na Wiśle. Odepchnięcie powstańców od Wisły miało utrudnić Rosjanom ewentualny desant na lewy brzeg. Ci jednak zbytnio się z nim nie spieszyli. Po ciężkich walkach Niemcy 7 września opanowali Powiśle, dzielnicę pomiędzy Starym Miastem i Czerniakowem. Znów jak na Woli i Starówce mordowano rannych leżących w szpitalach i ludność cywilną. Padła warszawska elektrownia, zdobyta w pierwszych dniach sierpnia na Powiślu przez powstańców. Miasto zostało pozbawione energii elektrycznej. 23 września padł ostatni punkt oporu na Powiślu. Kolejne natarcie niemieckie ruszyło na Czerniaków. Broniły się tu oddziały skoncentrowane w dzielnicy na początku Powstania wzmocnione resztkami oddziałów, które wyszły kanałami ze Starego Miasta. 15 września z prawego brzegu Wisły została podjęta próba desantu. Wzięli w nim udział żołnierze Wojska Polskiego sformowanego w 1943 r. w Rosji i walczącego u boku Armii Czerwonej. W sile dwóch batalionów przeprawili się na lewy brzeg i wspólnie z powstańcami stawili opór. Nie przyzwyczajeni do walk ulicznych żołnierze z desantu ginęli masowo. Po kilku dniach stało się jasne, że los Czerniakowa jest przesądzony. Resztki powstańców przeszły kanałami na południowy zachód na Mokotów, część próbowała przepłynąć Wisłę aby dostać się na tereny wyzwolone przez Rosjan. Ciężar walk przeniósł się do następnej dzielnicy Mokotowa, położonej w południowej części Warszawy. Ciężkie walki toczyły się tu do 27 września 1944 r. Powstańcy starali się utrzymać zdobyte na początku powstania pozycje. Mimo, że pod naciskiem aliantów Niemcy w końcowej fazie powstania uznali walczących w Warszawie żołnierzy AK za kombatantów, 27 września hitlerowscy żandarmi na ul. Dworkowej na Mokotowie zamordowali około 120 bezbronnych powstańców, którzy zbłądziwszy w kanałach wyszli wprost w ręce oprawców. 27 września Mokotów skapitulował. Część obrońców zdołało przejść kanałami do Śródmieścia, aby tam kontynuować walkę. 30 września skapitulowała również północna dzielnica Warszawy, Żoliborz gdzie powstańcy od pierwszych dni sierpnia stawiali skuteczny opór nacierającym Niemcom. W rękach Polaków pozostała jedynie środkowa część miasta, odcięta od Wisły i ze wszystkich stron otoczona przez wojska niemieckie. Padające bez przerwy pociski artyleryjskie i bomby lotnicze zmieniały w ruiny kolejne domy. Nie było elektryczności, brakowało wody i żywności. A nade wszystko brakowało obrońcom amunicji. W trakcie trwania Powstania w sierpniu i wrześniu alianci podejmowali próby wsparcia Powstania poprzez zrzuty broni i amunicji. Były one jednak mało skuteczne. Rosjanie nie zgodzili się na lądowanie amerykańskich bombowców na swoich lotniskach, co oznaczało dla nich konieczność powrotu po zrzucie do odległych baz we Włoszech. Zwiększało to dodatkowo straty wśród maszyn i załóg biorących udział w akcji. Wobec podzielenia miasta na poszczególne punkty oporu - większość zasobników zrzucanych na spadochronach z dużej wysokości trafiło na tereny zajęte przez wroga. 2 października 1944 roku po 63 dniach Polacy skapitulowali. W sztabie generała von dem Bacha w Ożarowie podpisano kapitulację Powstania. Straty powstańców wyniosły: ok. 18 tys. zabitych i ok. 25 tys. rannych; poległo bądź zostało wymordowanych około 150 tys. ludności cywilnej. Do niewoli dostało się ok. 17 tys. żołnierzy i oficerów, w tym mianowany naczelnym wodzem gen. Tadeusz Bór-Komorowski, a także gen. Antoni Chruściel. Część żołnierzy nie poszła do niewoli, wychodząc z ludnością cywilną z zamierzeniem kontynuowania działalności konspiracyjnej. Około 650 tys. ludności cywilnej zostało wywiezione z Warszawy do obozu przejściowego w Pruszkowie a stamtąd 150 tys. do przymusowej pracy w Niemczech a 50 tys. do obozów koncentracyjnych. Niemcy stracili w walkach 10 tys. zabitych, 6 tys. zaginionych i 9 tys. rannych. Powstanie było przez nich porównywane z bitwą o Stalingrad. Powstanie Warszawskie było największym tego typu zrywem wolnościowym w historii II wojny światowej. Po upadku Powstania na osobisty rozkaz Hitlera przez 3 miesiące opustoszałe miasto było rabowane oraz systematycznie burzone i palone dom po domu przez Niemców. W dzielnicach objętych Powstaniem uległo zniszczeniu około 85% (skutki) powstaniaWybuch powstania miał w konsekwencji tragiczne skutki, podczas 63 dni bohaterskiej walki Polacy ponieśli ogromne straty: ok. 18 tyś. zabitych i ok. 25 tyś. rannych żołnierzy, ok , 150-200 tyś. ofiar spośród ludności cywilnej. W czasie walk powstańczych Niemcy zburzyli ok. 25% zabudowy miasta, a po ich zakończeniu dalsze 35%. Wobec zburzenia ok. 10% podczas walk we wrześniu 1939 i 15% w wyniku powstania w getcie warszawskim - przed wyzwoleniem stolicy w styczniu 1945 roku ok. 85% miasta leżało w gruzach. Zniszczony został wielowiekowy dorobek kulturalny i materialny wielu pokoleń Polaków. Zniszczono wiele cennych zbirów i zabytków kultury. Kilkaset tysięcy osób cywilnych wysiedlono z miasta do obozu przejściowego Pruszkowie, skąd- wbrew umowie kapitulacyjnej- kilkadziesiąt tys. z nich wywieziono do pracy przymusowej w Rzeszy i kilkadziesiąt tys. do obozów koncentracyjnych. Powstańcy zostali wzięci do niewoli, a cała ludność cywilna musiała opuścić stolicę która za wybuch powstania zgodnie z planem Hitlera została „zrównana z ziemią”. Najdotkliwszą stratą była śmierć wielu tysięcy młodzieży, walczącej w oddziałach powstańczych lub pełniących powstańczą służbę cywilną. Powstanie odegrało istotną rolę militarną. Powstańcy zadali Niemcom poważne straty: wg obliczeń von dem Bacha - ok. 26 000 ludzi (17 tyś. zabitych i 9 tyś. rannych). Powstanie Warszawskie było jedynym w okupowanej przez Niemców Europie o tak wielkim natężeniu i zasięgu. Gdy w końcu lipca 1944 r. Armia Czerwona docierała do środkowej Wisły, jej odległość od centrum Niemiec była podobna, jak armii alianckich walczących w Normandii. Stalin mógł brać pod uwagę wygranie wyścigu z armiami anglo - amerykańskimi. Oznaczałoby to opanowanie przez ZSRR nic tylko Polski ale i całych Niemiec. Zagłada Warszawy kosztowała ZSRR parę miesięcy zastoju na froncie. W tym czasie armie anglo- amerykańskie dotarły do Renu. Powstanie uchroniło Polskę od losu kadłubowej republiki. Wybuch powstania pokazał także że Polska w walce z okupantem była zupełnie sama. Stalin nie zamierzał pomóc walczącym. Wojska radzieckie spokojnie patrzyły zza Wisły na ginącą polską stolicę. Władze podziemnego państwa musiały opuścić Warszawę. Gdy na lewym brzegu Wisły Niemcy systematycznie niszczyli całe miasto, na prawym umacniały się rządy PKWN. Ewentualna bezczynność dowództwa AK pozwoliłaby natomiast Stalinowi rozpętać nagonkę przeciwko „stojącym z bronią u nogi” oddziałom AK i legalnym władzom polskim. Prawdopodobnie szybko posuwające się jednostki Armii Czerwonej zdobyły wtedy nie tylko Berlina, ale i całe Niemcy, powojenna granica dominacji komunizmu przesunęłaby się więc daleko na zachód. Powstanie Warszawskie zakończyło się klęska militarna. Dzięki walkom Polaków o Polskę obudził się w wielu ludziach duch, duch, który pchał ich do walki. Ten sam duch skłaniał ludzi do wysiłków, które niejednokrotnie przekraczały ich siły, ale oni wierzyli. Prezentacja o powstaniu warszawskim (1)Published on Dec 9, 2017Presentation about Warsaw Królikowska

plan burza i powstanie warszawskie